Correlatie is een begrip uit de statistiek, wat aangeeft of twee of meerdere variabelen een gelijkenis hebben in gedrag. Wanneer er veel gelijkenissen te vinden zijn, wordt dit hoge correlatie genoemd en wanneer er weinig gelijkenissen te vinden zijn, lage correlatie.
Correleren betekent dat twee dingen samen bewegen. In de valutamarkt zeggen we dat twee valutaparen correleren wanneer hun koersen vaak tegelijk dezelfde kant op gaan, of juist steeds de tegenovergestelde kant. Correlatie is het Nederlandse woord voor het Engelse correlation, en correlaties zijn simpelweg de verbanden tussen die bewegingen.
Goed om te weten: een correlatie beschrijft hoe koersen zich in het verleden tot elkaar verhielden. Ze ligt niet vast en kan in de loop van de tijd sterker of zwakker worden.
In de Forex wereld hebben traders vaak te maken met de correlatie van verschillende valuta (paren). Hierbij wordt vooral gekeken naar de bewegingen van de prijzen en waarden van valutaparen en valuta’s. Wanneer twee verschillende valutaparen soortgelijke bewegingen laten zien wordt gezegd dat deze paren sterk correleren. Wanneer twee verschillende valutaparen helemaal geen overeenkomsten hebben wordt gezegd dat deze zwak of niet correleren.
Valutaparen die dezelfde valuta bevatten, bewegen vaak in dezelfde richting. Als EUR/USD stijgt, zie je daarom regelmatig dat paren als GBP/USD of NZD/USD meebewegen, omdat deze paren allemaal de Amerikaanse Dollar bevatten. Dat is een tendens en geen vaste wet: de mate waarin paren samen bewegen verandert door de tijd heen.
Zo hebben we hieronder 2 GBP pairs onder elkaar gezet om te laten zien dat er veel gelijkenissen zijn in het prijsverloop van beiden. De pieken en dalen komen hierin veel overeen.
Toch kan het soms zijn dat bijvoorbeeld EUR/USD en GBP/USD meer met elkaar correleren dan EUR/USD en NZD/USD. In dit geval zou het zo kunnen zijn dat EUR/USD en GBP/USD beide bezig zijn met een stijging terwijl NZD/USD juist aan het dalen is of stil blijft staan.
De reden hiervoor kan zijn dat de NZD op dat moment een dominante valuta is. Een dominante valuta is de valuta die overheersend is in de beweging van het valutapaar. Een valutapaar bestaat natuurlijk altijd uit twee verschillende valuta die beide in waarde variëren. Maar de beweging van het paar wordt bepaald door de dominante valuta. Dit is ook wel de valuta die de sterkste beweging laat zien.
Wanneer de waarde van de USD stijgt over het algemeen zal dit vaak leiden tot een daling van NZD/USD. Maar als de NZD nog harder stijgt dan de USD, dan leidt dit juist tot een stijging van dit valutapaar. Zo zie je dus dat de NZD de dominante valuta is.
De koppeling tussen valutakoersen ontstaat doordat paren een valuta delen. Elke valuta heeft een voortdurend variërende prijs, en die variatie werkt door in alle paren waarin die valuta voorkomt. Wordt de Euro sterker, dan zie je dat effect terug in EUR/USD, EUR/GBP en EUR/JPY tegelijk. Hoe sterk dat effect per paar is, hangt af van wat de andere valuta in dat paar op dat moment doet.
Een andere manier om te zien welke valuta dominant is, is door gebruik te maken van de currency strength. De currency strength laat zien welke valuta het sterkst is ten opzichte van alle andere valuta. Daarnaast kun je de correlatie van verschillende valutaparen ook te weten komen via myfxbook. Hier kun je alle valutaparen tegen elkaar in een tabel zetten en kijken hoe groot de correlatie van deze valuta is.
Het op de hoogte zijn van het correleren van valuta is belangrijk voor traders. Het handelen van verschillende pairs met veel dezelfde valuta kan namelijk zorgen voor een verhoogd risico.
Wanneer jij namelijk 5 trades open hebt staan die elk een EUR hebben, kan een dominante beweging van deze valuta een grote impact hebben. Dit kan in jouw voordeel zijn, maar natuurlijk ook nadelig. Het kan namelijk zo zijn dat door een verkeerde beweging van de Euro, al jouw trades hun stop-loss raken. Dit risico noemen we ook wel valutarisico.
Correlatie geeft aan of de koersen van twee valutaparen vaak dezelfde kant op bewegen, of juist de tegenovergestelde kant. Bewegen ze sterk mee, dan spreken we van hoge correlatie; zijn er nauwelijks overeenkomsten, dan van lage of geen correlatie.
Bij positieve correlatie bewegen twee valutaparen meestal in dezelfde richting. Bij negatieve correlatie beweegt het ene paar vaak omhoog wanneer het andere omlaag gaat.
Ja, een correlatie beschrijft hoe koersen zich in het verleden tot elkaar verhielden en ligt niet vast. Ze kan in de loop van de tijd sterker of zwakker worden, dus het is verstandig om verbanden periodiek opnieuw te bekijken in plaats van ze als een vaststaand gegeven te behandelen.
Als je meerdere posities opent in paren die sterk correleren, neem je in de praktijk vaak een vergelijkbaar risico meerdere keren. Door vooraf te controleren hoe je posities zich tot elkaar verhouden en je totale risico te begrenzen, voorkom je dat één beweging in de markt al je posities tegelijk raakt.
Je kunt voordat je een positie opent kort nagaan of je al een vergelijkbare positie open hebt staan in een correlerend paar. Dat kost weinig tijd en helpt je om je risico overzichtelijk te houden op momenten dat je niet de hele dag achter je scherm zit.
Nee, correlatie beschrijft alleen een gelijkenis in beweging en zegt op zichzelf niets over oorzaak en gevolg. Twee paren kunnen samen bewegen doordat ze een gedeelde valuta bevatten of op dezelfde onderliggende factoren reageren.
Correlatie doorzien vraagt oefening: herkennen welke paren samen bewegen, zien wanneer een verband verzwakt en begrijpen wat dat betekent voor het aantal posities dat tegelijk openstaat. In de gratis community van FXminds op Skool pak je dat stap voor stap aan, met lessen die laten zien hoe je samenhang tussen valutaparen in kaart brengt en hoe je daar rekening mee houdt in je plan.
Je leert samen met traders die net als jij een baan hebben en hier al mee bezig zijn. Je stelt je vragen over bijvoorbeeld dubbele exposure of tegengestelde paren, deelt wat je op je grafieken ziet en krijgt feedback waarmee je een volgende stap zet.
